مبلمان چیست؟

مبلمان (Furniture) به کلیه محصولات و لوازم (قابل جابجایی) اتلاق میگردد که برای بهبود فعالیتهای مختلف انسان ساخته میشوند. این فعالیتها را میتوان به گروه های مختلف از قبیل نشستن (مانند صندلی، نشیمن و مبل)، خوردن (مانند میز) و خوابیدن (مانند سرویس خواب) تقسیم کرد.
فرنیچر (مبلمان) همچنین برای تسهیل کار زمان استفاده از وسایل (مانند میز کار) یا برای نگهداری آنها (مانند قفسه ، کمد و دراور) طراحی و تولید میگردند. علاوه بر اینها، محصولاتی که برای ارائه هنر دکوراسیون طراحی و تولید می‌شوند نیز در گروه مبلمان دسته بندی میگردند.
در ایران برای ترجمه کلمه فرنیچر – که موضوع این مقاله است – از کلمه مبلمان استفاده میشود و نباید آن را با مبل ( Sofa  – وسیله ای برای نشستن) اشتباه گرفت.

فرنیچر میتواند از مواد مختلف از قبیل چوب، شیشه، فلز یا پلاستیک ساخته شود. مواد استفاده شده و ترکیب و طراحی آنها به نوعی میتواند بیانگر فرهنگ مردم منطقه باشد. انسانهای اولیه تا پیش از پیدایش تمدن از قطعات طبیعی مانند ریشه درختان ، سنگ یا استخوان به عنوان مبلمان استفاده میکردند. تحقیقات باستان شناسان نشان میدهد که انسانها از حدود 30000 سال قبل شروع به طراحی و تراش فرنیچر مورد نیاز خود نمودند. به عنوان مثال میتوان به مجسمه ونوس – الهه نشسته بر تخت پادشاهی – ساخته شده از چوب به عنوان صنایع دستی باستان که در محل روسیه کنونی پیدا شده اشاره کرد.
قدیمی ترین فرنیچر موجود در اسکاتلند در خانه‌های اسکارابری یافت شده اند. این مجموعه شامل کمدها، جالباسی‌ها و تخت‌ها میباشد که همگی از سنگ ساخته شده‌اند.

تکنیکهای سرهم کردن قطعات (مانند اتصالات قطعات چوبی) در حدود 3000 سال پیش از میلاد در مصر باستان ابداع گشت. در این عصر ساخت محصولات چوبی از قبیل سه ‌پایه و میز که بعضا توسط فلزات ارزشمند یا عاج تزیین شده‌اند به چشم میخورد.

تکامل طراحی فرنیچر در یونان و روم باستان با جا افتادن سریر به عنوان نماد سلطنت صورت پذیرفت. از این میان میتوان به کلینای (Kilinai) که کاناپه ای چند منظوره برای لم دادن، غذا خوردن و  خواب بود اشاره کرد.

مبلمان (Furniture) در عصر میانی اروپا (قرن پنجم تا قرن پانزدهم میلادی) معمولا سنگین و تزیین شده بود و با استفاده از چوب بلوط ساخته می‌شد.
طراحی فرنیچر در خلال رنسانس در قرنهای 14 و 15 میلادی در ایتالیا توسعه پیدا کرد. در قرن 17 ، در هر دو بخش اروپای شمالی و جنوبی، مبلمان گرانقیمت و مجلل شاخص شد که آن را اغلب به نام سبک باروک طلاکاری شده مینامند.

از قرن 19 معمولا به نام دوران احیاء سبکها یاد میشود. ¾ ابتدای قرن بیستم برای حرکت به سمت مدرنیسم و در ¼ پایانی قرن بیستم شاهد رشد پست مدرن (بازگشت به اشکال و بافتهای طبیعی) در طراحی مبلمان هستیم.

مبلمان در ایران

سرزمین پارس (Persia) مهد آفرینش های زیبا و استادانه هنری محسوب میگردد. موقعیت این سرزمین در میانه ارتباط شرق و غرب باعث افزایش تعامل هنر پارس با دو سوی جهان آن روز گردید. این تعامل را در هردو شکل تاثیر گذاری و تاثیر پذیری شاهد هستیم.
پارس (که اعراب آن را فارس میخوانند) منطقه ای تاریخی است که ایران امروزی و مناطقی از کشورهای همسایه را در بر میگیرد. در دوران باستان، امپراتوری قدرتمند پارس از هند تا مدیترانه گسترش یافته بود.
در قرن هفتم میلادی، اسلام بر کشور سلطه یافت و از آن هنگام هنر و فرهنگ پارس تحت تاثیر این دین قرار گرفت. هند و چین نیز در طول قرنها – به خصوص در زمان حمله مغول در سده سیزدهم – بر تغییر و تکمیل هنر سرزمین پارس بسیار تاثیر گذار بودند.
در اوایل قرن بیستم، ایران به عنوان کشوری مستقل تاسیس گردید و در دوران پهلوی، الگوبرداری از غرب در همه ابعاد – از جمله سبک زندگی و وسایل مورد استفاده آن – گسترش یافت. در این میان تاثیر درآمد نفتی بر تغییر زندگی ایرانیان را نمیتوان نادیده گرفت.
استفاده از مبلمان منزل در دوره پهلوی دوم به تدریج رواج یافت. پیش از آن مبل به عنوان نشیمن رایج نبود و مردم  از پشتی های رنگارنگ و زیبا استفاده میکردند. در این زمان هنر ناب و ذاتی ایرانیان یعنی قالی بافی و ترمه دوزی  بیش از پیش زیبایی بخش منازل بود.

استفاده از مبلمان ابتدا در خانواده های مرفه گسترش یافت. به تدریج قشر متوسط نیز به عنوان یک کالای اشرافی به آن روی آوردند. با توجه به ارزانی و بزرگی خانه ها، اغلب اتاقی برای پذیرایی از میهمانان اختصاص می یافت. این اتاق مبله بود و فقط در زمان میهمانی یا پذیرایی از اشخاص مهم یا مراسم مورد استفاده قرار میگرفت. در سایر زمانها در آن قفل بود تا مبلهای مورد علاقه بانوی خانه از گزند کودکان در امان بماند!
علاوه بر این، میز و صندلی نهارخوری نیز به تدریج به اثاث غیر قابل حذف منازل تبدیل شد تا خانواده های ایرانی زندگی راحت تری را تجربه کنند.

ایران پس از انقلاب را میتوان به دو دوره زمان جنگ با عراق و پس از جنگ تقسیم کرد. در زمان جنگ زندگی ایرانیان متاثر از این رویداد شوم بود و با توجه به تحریم های اقتصادی، چندان توجهی به تجملات نمی‌شد.
پس از جنگ با شروع دوران موسوم به سازندگی، درهای کشور به روی سیل واردات گشوده شد. در این دوران واردات مبلمان به شدت افزایش یافت و ایرانیان میتوانستند فرنیچر مورد نیاز خود را علاوه بر محصولات تولید داخل، از محصولات خارجی (عموما چینی و ترک) تهیه کنند. اتفاقاتی مانند آزاد شدن استفاده از ویدیو، راه اندازی شبکه های ماهواره ای و در نهایت اینترنت باعث ارتباط هر چه بیشتر ایرانیان با جهان غرب گردید و به تبع آن سلیقه و نیاز مردم تحت تاثیر این ارتباطات به شدت تغییر کرد. اکنون دیگر مبلمان نه وسیله ای تجملاتی بلکه یک نیاز اولیه بود و آغاز زندگی نوعروسان شهر نشین بدون وجود مبلمان، سرویس نهارخوری و سرویس خواب قابل تصور نبود.
در تهران شدت توجه مردم به مبلمان به حدی بود که بازارهای بزرگی در غرب و شرق این شهر به فروشگاها و پاساژهای خاص عرضه مبلمان اختصاص پیدا کرد.

در پایان ضمن سپاس از همراهی شما، تقاضا میکنم این وبسایت را از نظرات ارزشمند خود بهره مند سازید و ما را در پربارتر شدن آن یاری فرمایید.

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.